त्रिपुरेश्वरमा पठाओ चालकको आत्मदाह प्रयासले झस्कियो सरकार : जरिवाना र ह्वील लकको मारमा परेपछि २५ वर्षीय युवाले किन लगाए शरीरमा आगो ?

                           एउटा घटनाले राज्यको व्यवस्थापनमाथि किन उठायो गम्भीर प्रश्न ?

काठमाडौँको सडकमा दैनिक रूपमा आफ्नो र परिवारको गर्जो टार्न पसिना बगाउने एक श्रमजीवी नागरिक जब चरम निराशा र आवेशको यस्तो आत्मघाती निर्णयमा पुग्छ । तब राज्यको नियम र व्यवस्थापनमाथि निकै कडा र गम्भीर प्रश्न खडा हुन्छ  । काठमाडौँको त्रिपुरेश्वरस्थित राहदानी विभाग अगाडि घटेको एउटा अत्यन्तै हृदयविदारक र चकित पार्ने घटनाले यतिबेला सिङ्गो मुलुकलाई स्तब्ध बनाइदिएको छ । नो-पार्किङ क्षेत्रमा मोटरसाइकल राखेको भन्दै  नगर प्रहरीले ह्वील लक लगाइदिएपछि आवेश र मानसिक तनावमा आएर एक पठाओ चालकले आफ्नो शरीरमा आगो लगाएर आत्मदाहको प्रयास गरेका छन्  ।

प्रहरीका अनुसार आत्मदाहको प्रयास गर्ने ती चालकको पहिचान खुलेको छ । उनी मुगु घर भई हाल भक्तपुर बस्ने २५ वर्षीय गणेश नेपाली हुन्  । पेट्रोल छर्केर शरीरमा आगो लगाएका उनको अहिले वीर अस्पतालको बर्न युनिटमा कडा र गम्भीर अवस्थामा उपचार भइरहेको छ हजुर । आखिर एउटा २५ वर्षको युवालाई सानो जरिवाना वा ह्वील लककै कारण आफ्नो जीवन नै समाप्त पार्ने यति कडा र आत्मघाती निर्णयमा पुर्‍याउन कुन कुराले बाध्य पार्‍यो ? आज हामी त्रिपुरेश्वरको यो घटना, सडकमा श्रम गर्ने चालकहरूको कडा पीडा र हाम्रो ट्राफिक नियम कार्यान्वयनको शैली भित्रको भित्री कडि  यो विशेष रिपोर्टमा विस्तारमा बुझाउनेछौँ ।

काठमाडौँ जस्तो खर्चिलो सहरमा राइड सेयरिङ गरेर दैनिक जीविकोपार्जन गर्ने चालकहरू अधिकांश न्यून आर्थिक अवस्था भएका र कडा श्रम गरेर छाक टार्ने वर्गमा पर्छन्  । मुगुबाट काठमाडौँ आएर भक्तपुर बस्दै पठाओ चलाउने २५ वर्षीय गणेश नेपाली जस्ता युवाहरूका लागि आफ्नो मोटरसाइकल नै परिवार पाल्ने एकमात्र सहारा हुन्छ  । राहदानी विभाग वा अन्य भिडभाड हुने सरकारी कार्यालयहरू अगाडि सेवाग्राही पुर्‍याउँदा उपयुक्त र व्यवस्थित पार्किङ स्थलको अभाव हुनु, र अर्कोतर्फ नो-पार्किङका नाममा दैनिक रूपमा हुने कडा जरिवाना र ह्वील लकको मारमा पर्नुले यी चालकहरूमा आर्थिक र मानसिक दबाब निकै कडा रूपमा बढाइरहेको देखिन्छ  । सडकमा अनुशासन कायम राख्न र सवारी जाम हटाउन नियम पालना गराउनु सुरक्षा निकायको कानुनी दायित्व भए पनि नियम कार्यान्वयन गराउने क्रममा नागरिकको तत्कालको अवस्था र व्यवहारमा न्यूनतम मानवीय संवेदनशीलताको कमी हुँदा यस्ता अप्रत्याशित र दुःखद घटनाहरू सतहमा आउने गर्छन्  ।

एकजना युवा मजदुरले ह्वील लक लगाइएकै झोँकमा आफ्नो शरीरमा आगो लगाउनेसम्मको कडा आत्मघाती कदम चाल्नुको पछाडि केवल त्यो एउटा घटना मात्र जिम्मेवार छैन । बरु यसले हाम्रो समाजमा भुसको आगो झैँ फैलिरहेको चरम आर्थिक मन्दी, बेरोजगारीको कडा नैराश्यता र राज्यको प्रणालीले साना स्वरोजगारहरूलाई संरक्षण गर्न नसक्दा भित्रभित्रै गुम्सिएको आक्रोशलाई प्रष्ट रूपमा उजागर गरिदिएको छ  ।  सडकमा दैनिक रूपमा हुने कारबाहीको आर्थिक बोझ र आफ्नो गर्जो टार्ने साधन नियन्त्रणमा लिइँदा उत्पन्न हुने चरम निराशाको कडा परिणाम हो  । वीर अस्पतालको बर्न युनिटमा जीवन र मरणको दोसाँधमा लडिरहेका गणेश नेपालीको यो अवस्थाले के देखाउँछ भने, नियम लागू गर्दा पार्किङको विकल्प र मानवीय संवेदनशीलतालाई सँगै लैजान नसकिए यसले श्रमजीवी वर्गमा अझ बढी आक्रोश पैदा गर्नेछ । त्यसैले, त्रिपुरेश्वरको यो आत्मदाह प्रयास केवल एउटा ट्राफिक नियम उल्लङ्घन र कारबाहीको सामान्य विषय मात्र होइन । बल्कि काठमाडौँका सडकहरूमा श्रम गर्ने लाखौँ चालकहरूको असुरक्षित भविष्य र राज्यको कठोर नियमनकारी शैली बीचको कडा द्वन्द्वलाई दूरगामी रूपमा प्रभावित पार्ने एउटा गम्भीर नजिर बन्न पुगेको छ  ।

राहदानी विभाग अगाडि गणेश नेपालीले गरेको यो आत्मदाहको प्रयासले सडक व्यवस्थापन र मानवीय संवेदनशीलताको कडा बहस छेडिदिएको छ । कामना गरौँ वीर अस्पतालमा उपचार गराइरहेका उनको स्वास्थ्यमा छिट्टै सुधार आओस् ।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्